بیایید یک بار و برای همیشه مسئلۀ #هکسره را حل کنیم.صدای /e/ که آخر کلمههای فارسی میآید، دو حالت نوشتاری و چند جایگاه دستوری دارد.
گاهی وقتها به صورت «کسره» میآید:
کتابِ من
کتابه من
برگ سبز
برگه سبز
دختر زیبا
دختره زیبا
بهجایِ «است» و فعل بهکار میرود که در این شرایط تبدیل به «ه» میشود:
حالم خوبه
حالم خوبِ
این کتابِ منه
این کتابه منِ
قلبم برا تو میزنه / میتپه
قلبم برا تو میزنِ / میتپِ
این کتاب پیش تو باشه
این کتاب پیشه تو باشِ
وقتی نشانۀ مَعرِفه باشه یعنی وقتی از شخص یا چیز خاصی صحبت میکنیم در این صورت هم تبدیل به «ه» میشه:
اون دختره
اون دخترِ
اون پسره
اون پسرِ
یارو مغازهداره
یارو مغازهدارِ
پسوند آخرِ اسمها و صفتها که بهصورت «ه» ظاهر میشود:
دهنه
دهنِ
انگیزه
انگیزِ
روزنه
روزنِ
برخی کلمهها که در زبان گفتاری بهصورت «ه» ظاهر میشود:
اگه
اگِ
دیگه
دیگِ
مگه
مگِ
لازم است به این نکته نیز اشاره شود که حروف اضافه را هم به صورت «که» و «به» مینویسیم نه «کِ» و «بِ».
ضمناً وقتی میگوییم «هکسره» یعنی «ه» بهجای «کسره» و «کسره» بهجای «ه» به غلط نوشته شده است پس نباید بگوییم «غلط هکسره» چون حشو است و جملۀ «هکسره را رعایت کنیم» نیز اشتباه است. زیرا هکسره رعایت کردنی نیست و قاعدتاً نباید دیگران را به انجام کار غلط و اشتباه تشویق یا توصیه کنیم.
پستهای مرتبط
6 مرداد 1405
شعرخوانیهای اشتباه مهران مدیری
مهران مدیری که تمام خیام، بخش عمدهای از حافظ و سعدی، تمام لورکا، دوسوم آثار شاملو و کل هملت را حفظ است، در پشت صحنۀ یکی از فیلمها به انتخاب خود بیتی از مولانا را اشتباه میخواند. حضرت مولانا میفرم...
22 تیر 1405
خوشگل یا خوشکل
تو چقدر خوشکلی دختر! ممنونم، تو هم خوشگلی. راستی میدونی چرا به آدمای خوشقیافه میگن خوشگل؟ خوشکل دیگه؟! نه خوشگل. شنیدی که میگن آدم از گِل آفریده شده. حافظ هم میگه:گِل آدم بسرشتند و به پیما...
22 تیر 1405
خواب زن چپ است
عزیزانم، این روزها جملهٔ غلط «خواب ظن چپ است» را ویروسوار در فضای مجازی در حال پخش میبینیم و حتی میشنویم! دوستان کممطالعهمان این جمله را اینگونه معنی میکنند که خواب گمان چپ است! علامه دهخدا د...
22 تیر 1405
«را» را کجا بنویسیم؟ یکی از رایجترین اشتباهات نگارشی
حرف «را» در زبان فارسی نقش نشانه مفعول را دارد و باید بهصورت جدا از واژه قبل و بعد خود نوشته شود. با این حال، گاهی دیده میشود که این واژه به کلمات دیگر میچسبد یا بهاشتباه حذف میشود. شکل صحیح ...
20 اسفند 1402
ویرایش حرفهای؛ از یک متن معمولی تا یک اثر ماندگار
هیچ متن ارزشمندی بدون بازخوانی و ویرایش دقیق کامل نمیشود. ویرایش حرفهای تنها به اصلاح غلطهای املایی محدود نیست؛ بلکه شامل بهبود ساختار جملات، افزایش خوانایی، حذف ابهامها، انتخاب واژگان مناسب و ا...
